Δύο ρίζες μέσα σε μια επιστολή
Ο Kim Jeong-hui ήταν λόγιος και καλλιγράφος της δυναστείας Τζοσόν. Σε ταξίδι του στην Κίνα το 1809 γνώρισε τον Weng Fanggang, έναν λόγιο μεγαλύτερης ηλικίας. Όταν επέστρεψε στην Κορέα, συνέχισαν να ανταλλάσσουν επιστολές, βιβλία και δώρα. Ανάμεσά τους ήταν και ρίζες ginseng. Σε ευχαριστήρια επιστολή του, ο Weng αναφέρει δύο ρίζες που του είχε στείλει ο Kim. Η λεπτομέρεια αυτή μας δείχνει πώς κράτησαν επαφή από μακριά.
Η Korea Ginseng Association παραθέτει αυτή την αλληλογραφία σε κεφάλαιο αφιερωμένο στα δώρα. Η σκηνή αποκτά ζωντάνια μέσα από τις λεπτομέρειες: το γράμμα που ταξίδεψε μαζί με το δέμα, την επιλογή μιας ρίζας αντί ενός απρόσωπου αντικειμένου και την επαφή που διατήρησαν οι δύο άνδρες. Το ginseng ήταν για εκείνους κάτι που μπορούσε κανείς να φυλάξει, να στείλει μακριά και να προσφέρει με προσωπικό νόημα.
Από το βουνό στο χωράφι
Για αιώνες οι άνθρωποι αναζητούσαν τη ρίζα στη φύση. Η καλλιέργεια άλλαξε σταδιακά τον τρόπο με τον οποίο αποκτούσαν ginseng στην Κορέα: η αναζήτηση στο βουνό έδωσε τη θέση της στη σπορά, στην επιλογή εδάφους και στη φροντίδα του χωραφιού. Σε κείμενα της εποχής Τζοσόν βρίσκουμε ήδη αναφορές σε σπόρους, τρόπους φύτευσης και φροντίδα της ρίζας. Αυτή η γνώση χτίστηκε μέσα από πολλές καλλιεργητικές περιόδους.
Το ιστορικό φυλλάδιο αναφέρει διαφορετικές περιοχές που συνδέονται με τις πρώτες καλλιέργειες, ανάμεσά τους τη Hwasun, το Punggi και το Geumsan. Καθεμιά έχει τις δικές της καταγραφές ή τοπικές παραδόσεις. Αντί για έναν μοναδικό τόπο όπου ξεκίνησαν όλα, βρίσκουμε ανθρώπους σε διαφορετικά μέρη να δοκιμάζουν τρόπους καλλιέργειας. Έτσι μια ρίζα που κάποτε έπρεπε να αναζητηθεί στη φύση μπορούσε να παράγεται και να προσφέρεται συχνότερα ως δώρο.
Το δώρο λέει ποιος το έστειλε
Σε μια δεύτερη ιστορία του ίδιου κεφαλαίου, ο Kim Jeong-hui στέλνει ginseng στον φίλο του Gwon Don-in την περίοδο που εκείνος βρίσκεται στην εξορία. Η απόσταση και οι περιστάσεις δυσκολεύουν την επικοινωνία τους. Το δώρο γίνεται μέρος της αλληλογραφίας τους και ο Gwon απαντά με ευγνωμοσύνη.
Στις ιστορικές αφηγήσεις συναντάμε επίσης ginseng σε δώρα προς επισκέπτες και αξιωματούχους. Άλλοτε η χειρονομία ήταν ιδιωτική, άλλοτε μέρος της δημόσιας ζωής. Και στις δύο περιπτώσεις, το περιεχόμενο είχε σημασία επειδή κουβαλούσε τον τόπο και την εργασία που το έφεραν ως εκεί. Η προσφορά της ρίζας δεν ήταν απλώς η παράδοση ενός αντικειμένου· ήταν μια επιλογή που έλεγε κάτι για τη σχέση ανάμεσα στους ανθρώπους.
Πώς μια ρίζα έφτανε μακριά
Η φρέσκια ρίζα κρατά πολλή υγρασία. Για ένα προϊόν που έπρεπε να περάσει από χέρια, αγορές και σύνορα, η συντήρηση ήταν πρακτικό ζήτημα. Η ξήρανση έδωσε το λευκό ginseng· η προετοιμασία με ατμό και η ξήρανση έδωσαν το κόκκινο. Στο ιστορικό φυλλάδιο, η ανάπτυξη αυτών των μορφών συνδέεται με την αποθήκευση και τη μεταφορά. Η μορφή της ρίζας άλλαζε μαζί με την απόσταση που καλούνταν να διανύσει.
Έτσι, ακόμη και η ιστορία του δώρου περνά από το εργαστήριο και την αποθήκη, όχι μόνο από το τραπέζι όπου ανοίγει ένα δέμα. Μια ρίζα έπρεπε πρώτα να συγκομιστεί, να προετοιμαστεί και να προστατευτεί στο ταξίδι. Το δώρο έφτανε στον παραλήπτη ως αποτέλεσμα πολλών μικρών εργασιών που δεν φαίνονταν στην επιστολή, αλλά έκαναν δυνατή την άφιξή του.
Μια σύγχρονη κασετίνα
Η παρουσίαση έχει αλλάξει. Σήμερα, οι εκδόσεις Ginlac Duo Gold των 100 και 150 g προσφέρονται σε ξύλινη κασετίνα, με γυάλινα δοχεία στο εσωτερικό της. Το περιεχόμενο συνδυάζει εκχύλισμα κόκκινου ginseng με παρασκεύασμα ζυμωμένου κόκκινου ginseng. Η ξύλινη θήκη, το γυαλί και η στιγμή του ανοίγματος ανήκουν στον σημερινό κόσμο· κάνουν το δώρο έτοιμο να παραδοθεί χωρίς να χρειάζεται να προστεθεί τίποτε άλλο.
Η σημερινή κασετίνα δεν αναπαριστά μια τελετή της εποχής Τζοσόν. Η παλιά αλληλογραφία όμως θυμίζει κάτι οικείο: την επιθυμία να διαλέξουμε με προσοχή ένα δώρο για έναν συγκεκριμένο άνθρωπο. Η ξύλινη θήκη, τα γυάλινα βαζάκια και η κορεατική ρίζα δίνουν στο Duo Gold τον δικό του χαρακτήρα.
Η στιγμή της προσφοράς
Ένα καλό δώρο δεν εξηγείται ολόκληρο από την τιμή ή τη συσκευασία του. Κάποιος σκέφτηκε τον παραλήπτη, διάλεξε μια συγκεκριμένη μορφή και την έφερε ως εκεί. Στην περίπτωση του ginseng, αυτή η προσωπική κίνηση συναντά μια διαδρομή αιώνων: από χωράφια και παλιά γεωργικά κείμενα μέχρι γράμματα που ένωναν τη Σεούλ με την Κίνα. Η ξύλινη κασετίνα δίνει σήμερα ένα άλλο περίβλημα σε μια παλιά ανθρώπινη χειρονομία.
Δεν ξέρουμε τι ειπώθηκε όταν ο Weng Fanggang άνοιξε το δέμα με τις δύο ρίζες. Ξέρουμε όμως ότι απάντησε και πως το δώρο έμεινε καταγεγραμμένο στην αλληλογραφία τους. Μια μικρή, πραγματική ιστορία αρκεί για να θυμίσει ότι η σημασία ενός δώρου βρίσκεται συχνά στην επιλογή του και στον άνθρωπο που το λαμβάνει.